Ongeveer 10% van alle werknemers in ons land werken regelmatig ‘s nachts, al dan niet in een wisselend dienstrooster. Van mensen die in een ploegendienst of altijd ‘s nachts werken wordt net iets meer verwacht: ze moeten extra goed op hun leefstijl letten. Het is namelijk aangetoond dat het werken op onnatuurlijke tijden een negatief effect kan hebben op je gezondheid en op je sociale leven. Daarnaast heeft het invloed op de kwaliteit van het werk. Hieronder de voor en nadelen op een rijtje en een aantal nuttige Lifestyle tips!

Voordelen

De voordelen kunnen, mits je er bewust voor kiest en je je leven er naar inricht behoorlijk groot zijn. Maar vergeet niet dat het werken in de nacht eigenlijk heel onnatuurlijk is. Hoewel het went, blijf je iedere dag het slaaphormoon melatonine onderdrukken. Dit hormoon maakt je slaperig, zelfs als je voldoende rust hebt gehad. De voordelen:

• Financieel voordelig: Voor onregelmatige of nachtelijke werktijden krijgen werknemers toeslag betaald.
• Vrije tijd: Je houdt doorgaans meer tijd over op de middag of ochtenduren. Wanneer 90% van alle mensen werkt kun jij lekker een stukje wandelen, winkelen of in de tuin werken.
• De werksfeer: De werksfeer en de werkomstandigheden zijn ‘s nachts vaak erg prettig. Het werk is meestal rustig, je hebt veel vrijheid en verantwoordelijkheid. Vaak werk je met een kleine groep collega’s wat de samenwerking en collegialiteit ten goede komt.

Nadelen

Maar er zijn ook nadelen aan deze werktijden. Net zoals bij de voordelen heb je ze voor een groot deel zelf in de hand. Wie zich houdt aan een regelmatige leefwijze en zich bewust is van de nadelen zal het minste nadelen ondervinden.

• Slaaptijden: Overdag slapen heeft als nadeel dat je lichaam geen slaaphormoon aanmaakt. Hierdoor slaap je korter en lichter. Dat kan lijden tot spijsverteringsproblemen, hoofdpijn en vermoeidheid.
• Slechte leefstijl:  Mensen die nachtdiensten draaien hebben gemiddeld een slechtere leefstijl. Er wordt slechter gegeten, meer gerookt en minder bewogen. Hierdoor llop je meer risico’s op hart en vaatziekten, een maagzweer en chronische slaapklachten.
• Sociaal leven: Onregelmatige werktijden zijn moeilijk te combineren met een sociaal leven. De boven genoemde nadelen geven al aan dat je te maken kan krijgen fysieke problemen als vermoeidheid. Maar veel belangrijker is dat jouw leven niet gelijk loopt aan dat van je partner en vrienden. Juist daarom is een regelmatige leefstijl belangrijk. Je omgeving kan daar rekening mee houden.

Tips en tricks

• Prestaties: Ook als je regelmatig leeft en voldoende slaapt nemen je prestaties op de werkvloer af. En dat is niet onlogisch. Al aan het begin van de dienst, met name in de winter als de dagen kort zijn, moet je je slaperigheid onderdrukken. Je lichaam went daar wel aan, maar toch zul je minder alert zijn dan overdag. ‘s Nachts gebeuren naar verhouding meer ongelukken!
• Voldoende rust: Als je ‘s nachts werkt en overdag met slapen is je natuurlijke ritme verstoord. Vaak word je na een korte slaap al wakker of slaap je juist te lang door. Zorg voor een regelmatige tijd om op te staan en neem ook overdag voldoende rust.
• Eten en drinken: Drink voldoende water of thee. Als je slaapt produceert je lichaam meer maagsappen en stoffen om de maagwand daartegen te beschermen. Door onregelmatige werktijden kunnen deze twee processen ongelijk plaatsvinden. Dik kan maagklachten, misselijkheid en zelfs een maagzweer tot gevolg hebben. Zorg dus voor voldoende rust en ritme.
• De winter: In de winter is de dag veel korter dan in de zomer. Hierdoor is de kans groot dat je te weinig in de zon komt en te weinig vitamine D ontwikkelt. Lichttherapie kan een uitkomst zijn. Ook gezonde en evenwichtige voeding zijn van belang: Melk, boter en vis zijn belangrijke vitamine D bronnen. Ook levertraan en gist bevatten deze belangrijke stof.